5.Nesil Kablosuz Hücresel Ağ

Değişimin kaçınılmaz olduğu teknoloji çağında iletişim ağı güçlenerek genişledi. 5.nesil kablosuz hücresel ağ 5G, Nisan ayından itibaren ülkemizde aktif hale geldi. 5G’nin hayatımıza sunduğu kolaylıklardan faydalanılmasının yanı sıra olası çevresel ve ekonomik olumsuz etkilerine karşı da önlem alınması gerekir.

Önceki nesillere göre daha hızlı (saniyede 20 Gbps’ye kadar) ve oldukça fazla sayıda cihaz bağlantısı sağlayan 5G, kullanıcılara iletişimde daha fazla konfor sunuyor. Uzmanlara göre 5G, hem mevcut bantları (sub-6 GHz) hem de yeni yüksek frekanslı milimetre dalgaları (mmWave, 24 GHz ve üstü) kullanır. Ayrıca, yüksek frekanslar daha kısa mesafede güçlü sinyal vermesi nedeniyle daha fazla baz istasyonu gerekir ama penetrasyonu düşüktür (duvarları az geçer). Bununla birlikte 5G, mobil iletişim kanallarında yer almasının yanı sıra otonom araçlar, uzaktan sağlık işlemleri, akıllı tarım, endüstriyel otomasyon ve sanal/artan gerçeklik gibi alanlarda da aktif rol üstlenir. Örneğin,

• Makinelerin ağırlıklı olarak kullanıldığı imalat sektöründe sürecin hızlı ve verimli yönetilmesini sağlar.
• Operatörler tarafından yetkilendirme süresi 31 Aralık 20242’ye kadar geçerli olan 5G teknolojisi ile 2030’a kadar 100 milyar USD civarında ekonomik katkı ve 1,5 milyon yeni istihdam bekleniyor.
• Operatörlere yeni gelir kaynağı oluşturmasının yanı sıra ihalelerde yüzde 50-60 yerli ürün zorunluluğu ile dışa bağımlılığı da azaltacak.
• Akıllı trafik sistemleri ve lojistik optimizasyonu ile trafik yoğunluğunun yüzde 20’ye kadar azaltılmasına katkı sunacak.

Dünya Sağlık Örgütü (WHO), şu ana kadar yaptığı çalışmalarda belirli limitlerin altında kalındığı sürece 5G mobil iletişim araçlarının sağlık üzerinde olumsuz etkisine rastlamadığını belirtiyor. Fakat 5G’nin olası çevresel, ekonomik ve sosyal açıdan olumsuz etkileri göz ardı edilemez. Örneğin:

• 5G geçişi enerji tüketimini artırabilir. Researchgate sitesinde yer alan bir araştırmaya göre, baz istasyonlarında ek ~675 GWh/yıl enerji ve ~323 bin tCO₂e ekstra emisyon potansiyeli var (mevcut yenilenebilir yatırımlar hariç). Bu durum, Türkiye’nin iklim hedeflerini baskılayabilme ihtimaline karşı yenilenebilir enerji yatırımlarına ağırlık verilmesini gerektirebilir.
• 5G için 3,5 milyar USD ihale bedelinin yanı sıra daha fazla vericiye ihtiyaç duyulması, baz istasyonlarında ve altyapı yatırımlarında artışı gerektiriyor. Bu nedenle ortaya çıkan ek maliyetler operatörlerin tarifelerine artış olarak yansıyor.
• 5G ile gerek veri aktarımı gerekse de içerik görüntüleme hızının artması, özellikle de ergenlik dönemindeki çocukları daha fazla mobil teknoloji kullanımına teşvik etmesine ve hatta telefon bağımlılığına neden olabilir.

Kablosuz hücresel ağda daha fazla bağlantı noktasına sahip olan 5G, kuşkusuz hayatımıza kolaylık sağlayacak. Fakat 5G’nin kullanımında ortaya çıkacak olumsuz durumların paradoksa neden olmaması için gerekli çalışmaların yapılmasının ihmal edilmemesi gerekir.